Валер Санько: Беларусы, яднайцеся!

1. Забіванне чалавека або падгаворы на яго знішчэнне – вялікі грэх. Ва ўсе эпохі, ва ўсіх народаў. Калі свядома ці несвядома ідзе размова пра горшае ўмінусаванне мовы народа – гэта практычна азначае знішчэнне стрыжня, сутнасці гэтага народа.

У Беларусі апошнія гады беларуская мова загнана ў прыпечак, не роўніцца за сталом з рускай мовай. Дзяржаўныя установы адсунулі яе на трыдзесятае месца ў дакументах, пасяджэннях, рашэннях.

Да якога часу няроўнасць будзе працягвацца? Дакуль мы будзем сляпыя?

Прапаную адным з дэвізаў беларускіх сабрацтваў наступны – Беларусы яднайцеся!

2. Толькі што ў Мінску прайшоў чарговы сусветны семінар рускай прэсы. У ліпені сёлетняга года. Цяжэй за ўсё жыць на свеце рускай мове на беларускай зямлі, у Мінску. Таму і праводзіўся тут такі семінар. Смехата.

У якім універсітэце Расіі ёсць кафедра беларускай мовы? Не факультэт, а проста кафедра? Такога няма. Затое ў беларускіх універсітэтах рускія кафедры мовы і літаратуры ёсць паўсямесна. Міністэрскія беларускія стараннікі няроўнасці не заўважаюць.

3. Толькі што ў Беларусі адзначалі Дзень Незалежнасці дзяржавы Беларусь. На ўсіх незалежных мерапрыемствах, у выступленнях, па тэлевізіі практычна ні слова не прагучала па-беларуску. Усё прамаўлялася на рускай мове. Нават народны спявак Анатоль Ярмоленка ні радка не праспяваў па-беларуску.

А што, беларусы сцерпяць не такое ганьбоцце.

4. Секцыі па развіцці роднай мовы ёсць у парламентах Францыі, Эстоніі, Расіі… У беларускіх парламентарыяў камісіяў і секцыяў пра становішча беларускай мовы няма. Мы і так усё ведаем.

5. Указа пра развіццё беларускай мовы ўсё яшчэ няма, пастановы Саўміна таксама няма. Трасянка паступова завалодвае жыццёвай беларускай прасторай. Прагучалае роднае слова ў таго ці іншага вяскоўца, настаўніка старанна заціскаецца, нівеліруецца тупым калькавістам, прадстаўніком радыё і тэлебачання.

6. Назавіце на Украіне ці ў Расіі якую ўстанову ці кафэ «Хахляцкая» ці «Кацапская» – вас не толькі абзавуць, выганяць з працы. У Беларусі назвалі гарэлку «Бульбяш», столькі гадоў даказвалі ў Мінскім раёне што мажліва называць харчовы комплекс «Бульбяш». Разумныя людзі плююць беларусам у твар такімі назвамі, апломбамі, безгустоўшчынай. А мы ўсё не заўважаем.

7. Плошчы імя Леніна ў Мінску дзясяткі гадоў няма, а станцыя метро імя Леніна ў Мінску існуе. Мясцовы народ звыкся з мінскім адміністрацыйным недарэкствам, а прыезджы люд плюецца і смяецца з нас. Так не паважаць сябе рэдкая нацыя дазваляе.

Начальству метрапалітэна я пісаў, доказна, з матывамі. Адказ – пустэшная пісулька. Хай гарвыканкам заменіць нам шыльды і трафарэты. У метро ўсе маленькія. Салідныя дзядзькі з саліднымі зарплатамі пагульваюцца ў невідушчасць.

8. Беларуская прэса фактычна апускаецца ў слізгатню, фактаграфію. Назавіце дзяржаўную газету, у якой маецца хоць адзін сур'ёзны крытычны матэрыял. Няма такой. У савецкія часы ні адно выданне не магло выйсці без цвіка нумара – крытыкі. Якая дзяржаўная газета разабрала за апошнія дзесяць гадоў працу хоць якога міністэрства? Нават не самое міністэрства, а яго упраўленне, аддзел? Якая абласная ці раённая газета высвятліла недахопы і промахі якога аблвыканкама, райвыканкама?

Цяпер у нас крытычнае слова практычна не бывае. Не лічыць жа за крытыку пагладжванні і агульшчыну, сюсюкванні раздабрэлай дамачкі пра тэму дабра, кахання, кошачак, сабак.

9. Пра аварыю на ЧАЭС я, грэшны, напісаў дакументальны раман (612 стар., 2013). Ні адна дзяржаўная газета ні старонкі не надрукавала пра колішнюю савецкую бязглуздасць пры праектаванні ЧАЭС, 125 агрэхаў і недахопаў пры будаванні АЭС. Цяперашняя бяззубасць беларускай прэсы красамоўна высветліла наступнае: ні адна дзяржаўная і недзяржаўная газета, часопіс не надрукавалі 5-6 старонак судовай справы над вінаватымі ў аварыі (1987). Скараціў матэрыял да 3-4 старонак, у ім спасылкі на тамы справы, на старонкі, – і не адна газета не асмелілася сказаць праўду, ні адна.

Каго яны баяцца, чаго? Матэрыял дакументальны, рускія пра гэта апублікавалі, а справядлівыя і аб'ектыўныя беларускія газетчыкі ўсё яшчэ дзьмуць у старызну, пастрахотнасць.

Болей таго, 3,5 старонкі рэцэнзіі прафесара Рагулі на чарнобыльскі раман Валера Санько ні адна газета не надрукавала. Ні адна гомельская газета не абазвалася.

Мушу сказаць і аб'ектыўную праўду, адна беларуская газета з велізарным тыражом, аж за тысячу экзэмпляраў – «Наша слова» – некалькі глаў з чарнобыльскай дакументалістыкі апублікавала. Надрукавала таксама старонкі судовага разбора.

10. Матэрыял «Не трэба байкі пра цяжкасці з ажыўленнем беларускай мовы», 6 стар., за чатыры гады не надрукавала ні адна беларуская газета.

11. Хто курыруе матэрыялы ў газетах мы ўсе ведаем, але не ведаем усёй мінусавасці, да якой даходзяць беларускія ідэолагі. Лекцыю «Прыкмета і ты», у якой паказваецца мудрасць народа і яго прыкметаў супраць лаянкі, татуіроўкі, курава, п'янства, – не дазваляе раённы галоўны ідэолаг (г. Ліда), нельга выступіць перад студэнтамі педагагічнага каледжа. Як жа, прыкметы – гэта язычніцтва, на такое выступленне патрэбна пытаць дазвол у святароў каталіцкай і праваслаўнай канфесій.

12. Прыкметы супраць утрымання кошак і сабак у гарадской кватэры не надрукавала за чатыры гады ні адна рэспубліканская, абласная, ведамасная газета. Нават скарочаны матэрыял да трох старонак не надрукавалі. А матэрыялы пра догляд кошак і сабак, корм для іх, выгульванні, карысць для дзяцей, аматары прыроды друкуюць часта. Народная мудрасць, стогадовая прыкметавасць ў беларускіх газетах адхіляецца. Чаму? Паўтараю, да чаго мы ідзём?

Дзякуй за увагу. Спадзяюся, лозунг, пра які я гаварыў упачатку, спраўдзіцца нарэшце ў нас – «Беларусы, яднайцеся!».

Валер Санько, жнівень 2017



0
Аляксандар
Дзякуй. Спадар Валер за Ваш ліст.
Жывучы ў Сталіцы, гэта адчуваецца кожны Дзень.

Ведаю не адну мову, роднай лічу тую, на якой мысьлю.
Галоўнае не здраджваць Бацькаўшчыне, дзе б вы не знаходзіліся.

З павагай,
iWish Inc. President
Имя Цитировать 0
0
James
[URL=http://www.nmd.us.com/]NMD[/URL]
[URL=http://www.kyrie-irvingshoes.us.com/]Kyrie Irving Shoes[/URL]
[URL=http://www.new-jordans.us.com/]New Jordans[/URL]
[URL=http://www.yeezys-shoes.us.com/]Yeezys Shoes[/URL]
[URL=http://www.jordans11.us.com/]Jordans 11[/URL]
[URL=http://www.adidas-yeezys.us.com/]Adidas Yeezy Boost 350[/URL]
[URL=http://www.pandorasjewelry.us.com/]Pandora Jewelry[/URL]
[URL=http://www.nike-airmax2018.us.com/]Nike Air Max 2018[/URL]
[URL=http://www.huarachesnike.us.com/]Nike Huarache[/URL]
[URL=http://www.ultra-boost.us.com/]Ultra Boost[/URL]
[URL=http://www.goyards.us.com/]Goyard[/URL]
[URL=http://www.michaelkorshandbags-canada.ca/]Michael Kors Handbags[/URL]
[URL=http://www.soccercleats.us.com/]Soccer Cleats[/URL]
[URL=http://www.christianlouboutininc.us.com/]Christian Louboutin[/URL]
[URL=http://www.birkenstock-shoes.us.com/]Birkenstock Shoes[/URL]
[URL=http://www.yeezybluetint.us/]Blue Tint Yeezy[/URL]
[URL=http://www.birkenstocks.us.com/]Birkenstock Sandals[/URL]
[URL=http://www.fenty-puma.us.com/]Fenty Puma[/URL]
[URL=http://www.ralphlauren-outlet-online.us.com/]Ralph Lauren Outlet[/URL]
[URL=http://www.birkenstockoutletsale.us.com/]Birkenstock Outlet[/URL]
[URL=http://www.michaelkorsoutletonline-canada.ca/]Michael Kors Canada Outlet[/URL]
[URL=http://www.michaelkorscanada-outlet.ca/]Michael Kors Canada[/URL]
[URL=http://www.yeezysboost-350.us.com/]Adidas Yeezy Boost 350[/URL]
[URL=http://www.michaelkors-ca.ca/]Michael Kors[/URL]
[URL=http://www.adidas-outlets.us.com/]Adidas Outlet[/URL]
[URL=http://www.nikeoutlet--store.us.com/]Nike Outlet Store[/URL]
[URL=http://www.adidas--yeezy.us.com/]Adidas Yeezy[/URL]
[URL=http://www.ralphlaurensaleclearanceuk.org.uk/]Ralph Lauren Sale Clearance[/URL]
[URL=http://www.air-jordans11.us.com/]Air Jordans[/URL]
[URL=http://www.airmax-95.us.com/]Air Max 95[/URL]
[URL=http://www.air-max90.us.com/]Air Max 90[/URL]
[URL=http://www.birkenstocks-sandals.us.com/]Birkenstock Sandals For Men[/URL]
[URL=http://www.pandorascharms.us.com/]Pandora Charms[/URL]
[URL=http://www.pandorainc.us.com/]Pandora[/URL]
[URL=http://www.nikeairvapormax.us.com/]Nike Air Vapormax[/URL]
[URL=http://www.curry-shoes.us.com/]Stephen Curry Shoes[/URL]
Имя Цитировать 0
0
William
[URL=http://www.lebron15.com.co/]Lebron 15[/URL]
[URL=http://www.nike-cortez.org/]Nike Cortez Women[/URL]
[URL=http://www.coachoutlet-official.us.com/]Coach Outlet[/URL]
[URL=http://www.pandorainc.us.com/]Pandora Jewelry[/URL]
[URL=http://www.adidas--yeezy.us.com/]Adidas Yeezy[/URL]
[URL=http://www.air-jordans11.us.com/]Air Jordans[/URL]
[URL=http://www.ralphlauren-outletonline.com/]Ralph Lauren Outlet Online[/URL]
[URL=http://www.yeezys-shoes.us.com/]Yeezys[/URL]
[URL=http://www.rihannafentypuma.us.com/]Rihanna Puma[/URL]
[URL=http://www.airmax-95.us.com/]Nike Air Max 95[/URL]
[URL=http://www.underarmour-outlet.us/]Under Armour Clearance[/URL]
[URL=http://www.ralphlaurenoutletonline-store.us.com/]Ralph Lauren Outlet Online[/URL]
[URL=http://www.katespadeoutletfactory.us.com/]Kate Spade Outlet[/URL]
[URL=http://www.birkenstock-shoes.us.com/]Birkenstock Shoes[/URL]
[URL=http://www.nikeairmax2018.us/]Nike Air Max 2018[/URL]
[URL=http://www.fidget-spinner.us.com/]Hand Spinner[/URL]
[URL=http://www.pandorascharms.us.com/]Pandora Charms Outlet[/URL]
[URL=http://www.kyrieirving-shoes.com/]Kyrie Irving Shoes[/URL]
[URL=http://www.pandora--jewelry.us.com/]Pandora Charms[/URL]
[URL=http://www.redbottomshoesforwomen.us.com/]Red Bottom Shoes[/URL]
[URL=http://www.christianlouboutininc.us.com/]Christian Louboutin[/URL]
[URL=http://www.birkenstockcom.us.com/]Birkenstock Sale[/URL]
[URL=http://www.michaelkorscanada-outlet.ca/]Michael Kors Canada Store[/URL]
[URL=http://www.ralphlaurenoutlet-store.us.com/]Ralph Lauren Outlet[/URL]
[URL=http://www.huarachesnike.us.com/]Huaraches Nike[/URL]
[URL=http://www.longchampoutletsale.us.com/]Longchamp Outlet[/URL]
[URL=http://www.michaelkors-outletcanada.ca/]Michael Kors Canada[/URL]
[URL=http://www.longchampcom.us.com/]Longchamp[/URL]
[URL=http://www.pandora-outlets.us/]Pandora Outlet[/URL]
[URL=http://www.jordan11space-jam.us/]Space Jam 11[/URL]
[URL=http://www.coachoutletfactorys.us.com/]Coach Factory Outlet[/URL]
[URL=http://www.air-max90.us.com/]Air Max 90[/URL]
[URL=http://www.ralphlauren-outlet-online.us.com/]Ralph Lauren Outlet[/URL]
[URL=http://www.adidas-outlets.us.com/]Adidas Outlet Online[/URL]
[URL=http://www.nike-airmax2018.us.com/]Nike Air Max[/URL]
[URL=http://www.adidas-yeezys.us.com/]Adidas Yeezy Boost 350 V2[/URL]
[URL=http://www.katespadeoutlet-online.us/]Kate Spade Outlet Online[/URL]
[URL=http://www.soccercleats.us.com/]Soccer Cleats[/URL]
[URL=http://www.nikeairvapormax.us.com/]Nike Air Vapormax[/URL]
[URL=http://www.goyards.us.com/]Goyard[/URL]
[URL=http://www.ultraboost.org/]Adidas Ultra Boost[/URL]
[URL=http://www.curry-shoes.us.com/]Curry Shoes[/URL]
[URL=http://www.kyrie-irvingshoes.us.com/]Kyrie Irving Shoes[/URL]
[URL=http://www.fenty-puma.us.com/]Fenty Puma by Rihanna[/URL]
[URL=http://www.ultra-boost.us.com/]Ultra Boost Adidas[/URL]
[URL=http://www.yeezybluetint.us/]Blue Tint Yeezy[/URL]
[URL=http://www.new-jordans.us.com/]New Jordans[/URL]
[URL=http://www.nmd.us.com/]NMD[/URL]
[URL=http://www.poloralphlaurenoutlet-store.us.com/]Polo Ralph Lauren Outlet[/URL]
[URL=http://www.skechersuk.org.uk/]Skechers Shoes UK[/URL]
[URL=http://www.curry-4.us.com/]Curry 4[/URL]
[URL=http://www.clarks-shoes.org/]Clarks Shoes[/URL]
[URL=http://www.yeezysboost-350.us.com/]Yeezy Boost 350[/URL]
[URL=http://www.yeezy350v2boost.us/]Yeezy 350 V2[/URL]
[URL=http://www.curry-4.us/]Curry 4[/URL]
[URL=http://www.lebron-15.us/]Lebron 15 Shoes[/URL]
[URL=http://www.birkenstocks-sandals.us.com/]Birkenstock Sandals[/URL]
[URL=http://www.nike-vapormax.us.com/]Nike Vapormax[/URL]
[URL=http://www.jameshardenshoes.com.co/]Harden vol 1[/URL]
[URL=http://www.ralphlaurensaleclearanceuk.org.uk/]Polo Ralph Lauren[/URL]
[URL=http://www.pandorasjewelry.us.com/]Pandora Jewelry Official Site[/URL]
[URL=http://www.nike-uptempo.com/]Nike Uptempo[/URL]
[URL=http://www.adidasshoesadidas.us.com/]Adidas Shoes[/URL]
[URL=http://www.yeezy.us.org/]Yeezy[/URL]
[URL=http://www.birkenstockoutletsale.us.com/]Birkenstock Outlet[/URL]
[URL=http://www.vanscom.us.com/]Vans[/URL]
[URL=http://www.nikeoutlet--store.us.com/]Nike Outlet Store[/URL]
[URL=http://www.pandorajewelryofficialsite.com/]Pandora Jewelry[/URL]
[URL=http://www.jordans11.us.com/]Jordan 11[/URL]
Имя Цитировать 0
Текст сообщения*
Загрузить файл или картинкуПеретащить с помощью Drag'n'drop
Перетащите файлы
Ничего не найдено
Отправить Отменить
Защита от автоматических сообщений
Загрузить изображение