Генадзь Бураўкін, які чакаў большага

30 траўня – два гады як няма з намі Генадзя Бураўкіна…

У апошнія месяцы ягонага жыцця мы сустракаліся амаль штодня. Ці перамаўляліся, калі сустрэцца не выпадала, па тэлефоне.

Ён патэлефанаваў, калі яго перавялі з мінскага шпіталю ў «ракавы корпус». У Бараўляны, дзе, нягледзячы на ўсе супакаенні дактароў («Тут лепшая дыягностыка, мы проста паглядзець, якасныя аналізы зрабіць»), ён усё зразумеў.

– Вось ляжу, жыццё перабіраю, – сказаў ён на маё звыклае «як пачуваешся»? – Што зрабіў так, а што не так, што напісаў і што ўжо не напішу, дзе пабываў, а дзе ўжо не буду… – І, мусібыць, каб не такімі сумнымі былі гэтыя пераборы, скончыў. – Што выпіваў і чаго ўжо не вып’ю…

– Цяжка ўявіць нешта такое, чаго б ты не выпіваў… – не прыдумаў я лепшага, каб падтрымаць яго, жарту, і ён прыняў той жарт, сказаўшы, што раней і сам так лічыў, але сёння ўспомніў, што напой гэтакі ёсць: тэкіла.

– Тады чакай… – сказаў я, апранаючыся, і праз паўтары гадзіны быў у Бараўлянах. Але пакуль я ехаў, яму стала кепска, яго паклалі ў палату рэанімацыі, куды мяне з тэкілай не пусцілі.

Прыйшоў я да Генадзя Бураўкіна з той самай пляшкай тэкілы ўжо тады, калі яго прывезлі дахаты. Быў пачатак вясны, і для таго, каб дарабіць недаробленае, напісаць недапісанае і выпіць невыпітае, заставалася ў яго менш за тры месяцы.

Ён быў слабы. Жонка дапамагла яму сесці ў ложку. На маё пытанне пра тэкілу сказала: «Цяпер ужо ўсё можна. Дый каб нельга было, усё адно ж ён зробіць так, як вы дамовіліся».

Нарэзала і прынесла лімон, соль, кілішкі. Я наліў. Ён насыпаў дробку солі на левую далонь, лізнуў… Урачыста, амаль рытуальна выпіў… Зажмурыўся, заеў скрыдлікам лімона… Смакуючы, памаўчаў, паварушыў, злізваючы рэшткі смаку, губамі, расплюшчыў вочы і сказаў: «Чакаў большага…»

Гэтыя два словы на парозе смерці здаліся мне глыбокай-глыбокай метафарай.

Усе мы чакаем большага. Ад усіх і ўсяго. Ад бацькоў, каханых, сяброў, жыцця…

Ад Бога.

КАЛЫХАНКА

Памяці Генадзя Бураўкіна

Па маёй ці тваёй, не па нечай – па нашай віне Беларусь, як чужая, у крэўнай сваёй старане. І калі памірае праз роспач і скруху паэт, Ён не той пакідае, у якім нарадзіўся, сусвет.

Той сусвет быў Айчынай. Калыскай ягонаю быў. Ён паэта люляў, малаком белай мовы паіў, Баіў байкі яму – Там у кожным паэтавым сне Бай хадзіў па сцяне У чырвонам сваім каптане…

Баю-бай, баю-бай. Спяць, раскінуўшы рукі, сыны. Сняцца некаму рускія, некаму польскія сны. А каму беларускія – той прачынаецца ў снах І крычыць! І не чуе! Не бачыць! Бо прывід! Бо жах!

Спіце, воі. Мужчыны. Далёка яшчэ да відна. Вы праспалі Айчыну! І ў снах беларускіх яна Не Пагоняй ляціць, а ваўчыцай на бруху паўзе І сама сабе лапу, каб вырвацца з пасткі, грызе. Баю-бай, баю-бай. Спіце, дзеткі, бяспамятным сном.

Маладыя ваўкі! Піце матчыну кроў з малаком!.. Даганяйце па следзе, што ў кожным паэтавым сне Чырванее на лёсе, на лёне, на белым, як смерць, палатне…